Oxytocin

Η ωκυτοκίνη δεν είναι «μια ένεση για να γεννήσει το πρόβατο». Είναι ορμόνη με ισχυρή δράση στις συσπάσεις της μήτρας και στην κάθοδο του γάλακτος. Μπορεί να είναι πολύτιμη όταν υπάρχει σωστή ένδειξη, αλλά επικίνδυνη όταν χορηγείται χωρίς να έχει προηγηθεί μαιευτική εξέταση.

Ενέσιμο σκεύασμα ωκυτοκίνης. Η φωτογραφία του παλιού άρθρου διατηρείται ως οπτική αναφορά· πριν από τη χρήση ελέγχεται πάντοτε η πραγματική συσκευασία.

🩺 Με μια ματιά

Δραστική ουσία	Συνθετική ωκυτοκίνη
Κατηγορία	Ορμόνη – ουτεροτονικό
Μορφή	Ενέσιμο διάλυμα
Είδη ζώων	Μεταξύ άλλων, προβατίνες· ανάλογα με το εγκεκριμένο προϊόν
Χορήγηση	Μόνο με κτηνιατρική συνταγή και μετά από εξέταση
Κατάσταση στην Ελλάδα	Η δραστική ουσία και εγκεκριμένα προϊόντα παραμένουν ενεργά (έλεγχος 30/7/2026)

Τι κάνει πραγματικά η ωκυτοκίνη

Η ωκυτοκίνη προκαλεί συσπάσεις του μυομητρίου και διευκολύνει την έκκριση του γάλακτος από τον μαστό. Στην κτηνιατρική χρησιμοποιείται σε συγκεκριμένες μαιευτικές ή μεταγεννητικές καταστάσεις και, σε ορισμένα εγκεκριμένα σκευάσματα, για την κάθοδο του γάλακτος.

Το κρίσιμο σημείο είναι ότι η ίδια κλινική εικόνα μπορεί να έχει διαφορετική αιτία. Μια προβατίνα που δεν προχωρά στον τοκετό μπορεί να έχει ανεπαρκείς συσπάσεις, αλλά μπορεί επίσης να υπάρχει μεγάλο έμβρυο, λανθασμένη προβολή, ατελής διαστολή ή άλλη μηχανική απόφραξη. Η ωκυτοκίνη δεν διορθώνει κανένα από αυτά.

Πότε εξετάζεται η χρήση της

Ο κτηνίατρος μπορεί να την εντάξει στη διαχείριση ατονίας της μήτρας, σε επιλεγμένες μεταγεννητικές καταστάσεις ή όταν απαιτείται διευκόλυνση της καθόδου του γάλακτος. Η ακριβής ένδειξη διαφέρει μεταξύ εγκεκριμένων προϊόντων και εξαρτάται από την εξέταση του ζώου.

Δεν αποτελεί υποκατάστατο της μαιευτικής εξέτασης. Πριν από οποιαδήποτε χορήγηση κατά τον τοκετό πρέπει να έχει αποκλειστεί η απόφραξη και να έχει εκτιμηθεί η διαστολή του γεννητικού σωλήνα, η θέση των εμβρύων και η κατάσταση της προβατίνας.

💡 Τι πρέπει να γνωρίζει ο προβατοτρόφος

• Η καθυστέρηση του τοκετού δεν σημαίνει αυτομάτως ότι χρειάζεται ωκυτοκίνη.
• Σε μηχανική δυστοκία, η ενίσχυση των συσπάσεων μπορεί να επιδεινώσει την κατάσταση και να θέσει σε κίνδυνο μητέρα και αμνούς.
• Η αιτία της μειωμένης καθόδου γάλακτος πρέπει επίσης να διερευνάται· πόνος, στρες, μαστίτιδα ή μεταβολικό πρόβλημα δεν λύνονται απλώς με μία ένεση.
• Η περιεκτικότητα και οι εγκεκριμένες ενδείξεις διαφέρουν ανά σκεύασμα. Δεν χρησιμοποιείται παλιά δοσολογία από το διαδίκτυο.
• Η χρήση και οι χρόνοι αναμονής καταγράφονται στο μητρώο της εκμετάλλευσης.

⚠ Προσοχή

Δεν χορηγείται για πρόκληση ή ενίσχυση τοκετού όταν υπάρχει απόφραξη του γεννητικού σωλήνα, λανθασμένη προβολή, δυσανάλογο μέγεθος εμβρύου ή ανεπαρκής διαστολή.

Ακατάλληλη ή υπερβολική χρήση μπορεί να προκαλέσει υπερβολικά έντονες συσπάσεις, εμβρυϊκή δυσχέρεια, τραυματισμό ή ρήξη της μήτρας. Η απόφαση και η χορήγηση ανήκουν στον κτηνίατρο.

Χρόνοι αναμονής

Αναφορά	Κρέας/ιστοί	Γάλα
OXYTOKEL 10 IU/ml – πρόβατα, τρέχουσα ελληνική έγκριση	0 ημέρες	0 ημέρες

Οι μηδενικοί χρόνοι αφορούν το συγκεκριμένο επίσημα καταχωρισμένο προϊόν. Για οποιοδήποτε άλλο σκεύασμα ισχύει αποκλειστικά η ετικέτα και το φύλλο οδηγιών της συσκευασίας που χρησιμοποιείται.

Βασικές προφυλάξεις

• Να χρησιμοποιείται μόνο σε πλήρως τελειόμηνο ζώο όταν πρόκειται για μαιευτική ένδειξη και αφού προηγηθεί κτηνιατρικός έλεγχος.
• Να μην χρησιμοποιείται αυθαίρετα κατά την κύηση ή ως «προληπτική» ένεση.
• Να ελέγχονται η εμπορική ονομασία, η περιεκτικότητα, η ημερομηνία λήξης και οι συνθήκες φύλαξης.
• Σε αυτοένεση ή έκθεση, ζητείται άμεσα ιατρική συμβουλή και επιδεικνύεται η συσκευασία.

✔ Checklist πριν από οποιαδήποτε χρήση

• ☐ Έχει εξεταστεί η προβατίνα από κτηνίατρο;
• ☐ Έχει αποκλειστεί μηχανική δυστοκία ή απόφραξη;
• ☐ Έχει επιβεβαιωθεί το ακριβές προϊόν και η περιεκτικότητά του;
• ☐ Ακολουθούνται η συνταγή και το σημερινό φύλλο οδηγιών, όχι παλιές σημειώσεις;
• ☐ Θα καταγραφούν η χορήγηση, η παρτίδα και οι χρόνοι αναμονής;
• ☐ Υπάρχει σχέδιο άμεσης επανεκτίμησης αν το ζώο δεν ανταποκριθεί;

Ταυτότητα της επίσημης ελληνικής αναφοράς

Προϊόν αναφοράς	OXYTOKEL ενέσιμο διάλυμα 10 IU/ml
Κάτοχος άδειας	Pharmaqua S.A.
Αριθμός έγκρισης	22662/14-03-2022//04-05-2022/K-0085201
Τελευταίος έλεγχος άρθρου	30 Ιουλίου 2026

Επίσημες πηγές

• Ευρωπαϊκή Βάση Δεδομένων Κτηνιατρικών Φαρμάκων – OXYTOKEL (Ελλάδα)
• Ευρωπαϊκή Βάση Δεδομένων – Oxyto-kel 10 IU/ml και επίσημες πληροφορίες προϊόντος

Κτηνιατρική αποποίηση: Το άρθρο είναι ενημερωτικό και δεν αντικαθιστά τη μαιευτική εξέταση, τη διάγνωση, τη συνταγογράφηση ή το φύλλο οδηγιών του προϊόντος. Δεν αποτελεί οδηγία χορήγησης.

Read more »

Gatosal

⚠ Δεν είναι εγκεκριμένο για πρόβατα: Το προϊόν της παλιάς σελίδας είναι το Catosal (όχι «Gatosal»). Η άδειά του παραμένει ενεργή στην Ελλάδα, αλλά η σημερινή επίσημη καταχώριση αφορά βοοειδή, άλογα και σκύλους — όχι πρόβατα. Η παλιά δοσολογία για πρόβατα και η αναφορά «μηδέν ημέρες αναμονή» δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται.

🩺 Με μια ματιά

Σωστή ονομασία	Catosal 100 mg/ml + 0,05 mg/ml
Δραστικές ουσίες	Butafosfan και κυανοκοβαλαμίνη (βιταμίνη Β12)
Κατηγορία	Μεταλλικό/μεταβολικό συμπλήρωμα με βιταμίνη Β12
Μορφή	Ενέσιμο διάλυμα
Εγκεκριμένα είδη στην Ελλάδα	Βοοειδή, άλογα και σκύλοι
Κατάσταση στην Ελλάδα	Ενεργή άδεια — χωρίς έγκριση για πρόβατα

Το Catosal είναι συνδυασμός οργανικής πηγής φωσφόρου και βιταμίνης Β12. Η παλιά σελίδα το παρουσίαζε σαν γενικό «τονωτικό» για αδύναμα ή καταπονημένα πρόβατα. Αυτή η προσέγγιση είναι υπερβολικά απλουστευτική και, κυρίως, δεν συμφωνεί με τα σημερινά εγκεκριμένα είδη του προϊόντος στην Ελλάδα.

Τι είναι πραγματικά το προϊόν

Το butafosfan είναι οργανική ένωση φωσφόρου και η κυανοκοβαλαμίνη είναι μορφή βιταμίνης Β12. Το Catosal χρησιμοποιείται στα εγκεκριμένα είδη ως υποστηρικτική αγωγή σε συγκεκριμένες μεταβολικές καταστάσεις, πάντοτε αφού έχει αναγνωριστεί το υποκείμενο πρόβλημα.

Δεν είναι υποκατάστατο σωστού σιτηρεσίου, διάγνωσης αναιμίας, αντιμετώπισης παρασίτων ή θεραπείας μιας μεταβολικής νόσου. Η λέξη «τόνωση» δεν αποτελεί διάγνωση και μπορεί να κρύψει προβλήματα που χρειάζονται διαφορετική παρέμβαση.

💡 Τι πρέπει να γνωρίζει ο προβατοτρόφος

• Το Catosal είναι ενεργό προϊόν στην Ελλάδα, αλλά τα πρόβατα δεν περιλαμβάνονται στα σημερινά εγκεκριμένα είδη.
• Μην χρησιμοποιείτε την παλιά δοσολογία 2,5–5 ml: αφαιρέθηκε επειδή δεν στηρίζεται σε ισχύουσα ελληνική έγκριση για πρόβατα.
• Αδυναμία μετά τον τοκετό, κακή ανάπτυξη ή αναιμία χρειάζονται διάγνωση· δεν αντιμετωπίζονται αυτόματα με μία «τονωτική» ένεση.
• Η έλλειψη εγκεκριμένου χρόνου αναμονής για πρόβατα δεν σημαίνει μηδενικό χρόνο αναμονής.
• Τυχόν χρήση σε πρόβατο μπορεί να αποφασιστεί μόνο από κτηνίατρο μέσα στο ισχύον νομικό πλαίσιο και με καθορισμό κατάλληλων χρόνων αναμονής.

Γιατί η σωστή διάγνωση προηγείται

Ένα καταπονημένο ζώο μπορεί να πάσχει από παρασίτωση, ανεπαρκή διατροφή, υποασβεστιαιμία, τοξιναιμία κύησης, λοίμωξη ή άλλη κατάσταση. Οι αιτίες αυτές απαιτούν διαφορετική αντιμετώπιση και ορισμένες είναι επείγουσες. Πριν από οποιαδήποτε υποστηρικτική αγωγή χρειάζεται κτηνιατρική εκτίμηση.

⚠ Χρόνοι αναμονής

Δεν υπάρχει εγκεκριμένος χρόνος αναμονής του Catosal για κρέας ή γάλα προβάτων, επειδή το πρόβατο δεν είναι είδος-στόχος της ελληνικής άδειας. Οι μηδενικοί χρόνοι που εμφανίζονται επίσημα αφορούν τα εγκεκριμένα παραγωγικά είδη και δεν πρέπει να αντιγράφονται στα πρόβατα.

✔ Checklist πριν από οποιοδήποτε «τονωτικό»

• ☐ Έχει εξεταστεί το ζώο και έχει τεθεί διάγνωση.
• ☐ Ελέγχθηκαν σιτηρέσιο, πρόσληψη τροφής και νερού.
• ☐ Αποκλείστηκαν επείγουσες μεταβολικές ή λοιμώδεις καταστάσεις.
• ☐ Επιβεβαιώθηκαν τα εγκεκριμένα είδη της συγκεκριμένης συσκευασίας.
• ☐ Ο κτηνίατρος έχει ορίσει χρήση και χρόνους αναμονής, εφόσον απαιτούνται.

Επίσημες πηγές

• Ενωσιακή Βάση Δεδομένων Κτηνιατρικών Φαρμάκων — Catosal (Ελλάδα)
• Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων (ΕΟΦ)

Κτηνιατρική αποποίηση: Το άρθρο δεν αποτελεί σύσταση χρήσης εκτός των εγκεκριμένων ειδών. Κάθε φαρμακευτική απόφαση για πρόβατα ανήκει αποκλειστικά στον υπεύθυνο κτηνίατρο.

Τελευταία αναθεώρηση: 30/7/2026

Read more »

Vigantol E-Comp

Οι βιταμίνες δεν είναι αθώες επειδή είναι βιταμίνες. Το VIGANTOL E-COMP είναι συμπυκνωμένο κτηνιατρικό σκεύασμα βιταμινών A, D3 και E. Έχει θέση όταν υπάρχει πραγματική ανεπάρκεια ή αυξημένη ανάγκη, όχι ως εμπειρική ένεση που επαναλαμβάνεται χωρίς αξιολόγηση του σιτηρεσίου.

VIGANTOL E-COMP. Πριν από τη χρήση ελέγχεται η σημερινή συσκευασία και το φύλλο οδηγιών που τη συνοδεύει.

🩺 Με μια ματιά

Δραστικά συστατικά	Βιταμίνη A 300.000 IU/ml, βιταμίνη D3 100.000 IU/ml, βιταμίνη E 50 mg/ml
Κατηγορία	Συνδυασμός λιποδιαλυτών βιταμινών
Μορφή	Ελαιώδες κτηνιατρικό σκεύασμα
Είδη ζώων	Μεταξύ άλλων, πρόβατα και αρνιά σύμφωνα με το ελληνικό φύλλο οδηγιών
Χορήγηση	Μόνο όπως ορίζει ο κτηνίατρος και το ισχύον φύλλο οδηγιών
Κατάσταση στην Ελλάδα	Τρέχον ελληνικό εγκεκριμένο φύλλο οδηγιών διαθέσιμο (έλεγχος 30/7/2026)

Τι είναι και πότε έχει πραγματική αξία

Το VIGANTOL E-COMP προορίζεται για την πρόληψη και αντιμετώπιση καταστάσεων που σχετίζονται με έλλειψη βιταμινών A, D3 και E, ιδιαίτερα όταν η διατροφή δεν είναι ισορροπημένη ή απουσιάζει η πράσινη νομή. Οι ανάγκες μπορεί να αυξηθούν σε νεαρά ή καταπονημένα ζώα και σε κρίσιμες παραγωγικές περιόδους.

Η σωστή προσέγγιση αρχίζει από το σιτηρέσιο: ποιότητα χονδροειδών ζωοτροφών, συμπληρώματα, αποθήκευση, πρόσληψη και συνολική υγεία. Ένα ενέσιμο ή πόσιμο σκεύασμα δεν διορθώνει μόνιμα μια συνεχιζόμενη διατροφική ανεπάρκεια.

Γιατί χρειάζεται διάγνωση και όχι υπόθεση

Κακή ανάπτυξη, αδυναμία, προβλήματα γονιμότητας ή μειωμένη ανθεκτικότητα δεν αποδεικνύουν από μόνα τους έλλειψη A, D ή E. Παράσιτα, λοιμώξεις, ανεπαρκής ενέργεια ή πρωτεΐνη, ανισορροπία μετάλλων και άλλες παθήσεις μπορούν να δώσουν παρόμοια εικόνα. Η αξιολόγηση από κτηνίατρο και διατροφολόγο αποτρέπει τόσο την άσκοπη χρήση όσο και την καθυστέρηση της σωστής διάγνωσης.

💡 Τι πρέπει να γνωρίζει ο προβατοτρόφος

• Το προϊόν είναι θεραπευτικό κτηνιατρικό σκεύασμα υψηλής περιεκτικότητας, όχι απλό καθημερινό συμπλήρωμα.
• Οι βιταμίνες A και D αποθηκεύονται στον οργανισμό· η άσκοπη ή επαναλαμβανόμενη χορήγηση μπορεί να οδηγήσει σε υπερβιταμίνωση.
• Πριν από τη χρήση υπολογίζονται όλες οι πηγές βιταμινών του σιτηρεσίου για να αποφεύγεται η διπλή χορήγηση.
• Η ένεση στα πρόβατα μπορεί να προκαλέσει επώδυνο οίδημα στο σημείο εφαρμογής.
• Ο μηδενικός γενικός χρόνος αναμονής δεν καταργεί την ειδική οδηγία για το σημείο ένεσης πριν από σφαγή.

⚠ Προσοχή

Μην συνδυάζετε αυθαίρετα το προϊόν με άλλα ενέσιμα, premixes ή συμπληρώματα που περιέχουν A, D3 ή E. Η υπερδοσολογία λιποδιαλυτών βιταμινών μπορεί να προκαλέσει σοβαρές διαταραχές. Η επιλογή οδού χορήγησης και ποσότητας ανήκει στον κτηνίατρο.

Χρόνοι αναμονής

Προϊόν	Επίσημη πληροφορία
Κρέας και γάλα	Δεν απαιτείται χρόνος αναμονής.
Σημείο ενδομυϊκής ένεσης	Αν η χορήγηση έγινε εντός 5 ημερών πριν από τη σφαγή, το επίσημο ελληνικό φύλλο οδηγιών προβλέπει αφαίρεση του σημείου της ένεσης.

Βασικές προφυλάξεις

• Να προηγείται έλεγχος του σιτηρεσίου και των άλλων συμπληρωμάτων.
• Να μη γίνεται επανάληψη χωρίς κτηνιατρική επανεκτίμηση.
• Να ελέγχονται η ονομασία, η περιεκτικότητα, η λήξη και οι συνθήκες φύλαξης.
• Να καταγράφονται η χορήγηση, η παρτίδα και η οδός εφαρμογής.

✔ Checklist

• ☐ Υπάρχει τεκμηριωμένη ανάγκη και κτηνιατρική σύσταση;
• ☐ Έχουν υπολογιστεί οι βιταμίνες από ζωοτροφές, premix και άλλα προϊόντα;
• ☐ Ελέγχθηκαν η σωστή συσκευασία, η παρτίδα και η ημερομηνία λήξης;
• ☐ Ακολουθείται η εγκεκριμένη οδός χορήγησης της συγκεκριμένης συσκευασίας;
• ☐ Θα παρακολουθηθεί το σημείο εφαρμογής και η κατάσταση του ζώου;
• ☐ Καταγράφηκε η χορήγηση στο μητρώο;

Ταυτότητα προϊόντος

Ονομασία	VIGANTOL E-COMP
Τρέχουσα εταιρική αναφορά	Elanco / εγκεκριμένες ελληνικές πληροφορίες προϊόντος
Τελευταίος έλεγχος	30 Ιουλίου 2026

Επίσημες πηγές

• Ελληνικό φύλλο οδηγιών VIGANTOL E-COMP – εγκεκριμένα στοιχεία ΕΟΦ
• Elanco Ελλάς – κτηνιατρικά φάρμακα

Κτηνιατρική αποποίηση: Το άρθρο είναι ενημερωτικό και δεν αντικαθιστά διατροφική αξιολόγηση, κτηνιατρική διάγνωση, συνταγή ή το φύλλο οδηγιών. Δεν αποτελεί οδηγία δοσολογίας.

Read more »

Albendazole oral susp. 2.5%

Πόσιμο εναιώρημα αλβενδαζόλης 2,5%. Ελέγχετε πάντοτε την ετικέτα της συγκεκριμένης συσκευασίας.

🩺 Με μια ματιά

Δραστική ουσία	Αλβενδαζόλη 25 mg/ml
Κατηγορία	Ανθελμινθικό ευρέος φάσματος (βενζιμιδαζόλη)
Μορφή	Πόσιμο εναιώρημα 2,5% w/v
Χορήγηση	Από το στόμα, αποκλειστικά σύμφωνα με την κτηνιατρική οδηγία και την ετικέτα
Είδη ζώων	Πρόβατα, αίγες και μόσχοι
Κατάσταση στην Ελλάδα	Ενεργή άδεια και διαθέσιμο στην Ελλάδα

Τα εσωτερικά παράσιτα μπορούν να μειώσουν αθόρυβα την ανάπτυξη, τη σωματική κατάσταση και την παραγωγικότητα ενός κοπαδιού. Η αλβενδαζόλη 2,5% είναι ένα από τα γνωστά από του στόματος ανθελμινθικά εργαλεία, όμως η πραγματική της αξία εξαρτάται από κάτι σημαντικότερο από το όνομα του προϊόντος: τη σωστή διάγνωση, την επιλογή του κατάλληλου χρόνου και την αποφυγή άσκοπων επαναλήψεων.

Τι είναι το προϊόν

Το ALBENDAZOLE/PROVET 2,5% w/v είναι πόσιμο εναιώρημα με αλβενδαζόλη. Η δραστική ουσία ανήκει στις βενζιμιδαζόλες και χρησιμοποιείται κατά ομάδων εσωτερικών παρασίτων. Η ελληνική άδεια του συγκεκριμένου προϊόντος είναι έγκυρη και η επίσημη ευρωπαϊκή βάση το καταγράφει ως διαθέσιμο στην Ελλάδα.

Πότε χρησιμοποιείται γενικά

Στα πρόβατα χρησιμοποιείται, όταν αυτό κρίνεται κατάλληλο από τον κτηνίατρο, για παρασιτώσεις που μπορεί να αφορούν γαστρεντερικά ή πνευμονικά νηματώδη, ταινίες και ορισμένους ηπατικούς διστόμους. Δεν καλύπτει όμως κάθε παράσιτο σε κάθε στάδιο και η παρουσία ανθεκτικών πληθυσμών μπορεί να μειώσει σημαντικά την αποτελεσματικότητα.

Γι’ αυτό η επιλογή δεν πρέπει να βασίζεται μόνο σε γενικά συμπτώματα, όπως απώλεια βάρους ή διάρροια. Η εικόνα του κοπαδιού, το ιστορικό προηγούμενων αποπαρασιτώσεων και, όπου χρειάζεται, οι κοπρανολογικές εξετάσεις βοηθούν να αποφεύγεται μια λάθος ή άσκοπη θεραπεία.

💡 Τι πρέπει να γνωρίζει ο προβατοτρόφος

• Η αλβενδαζόλη είναι αντιπαρασιτικό· δεν είναι γενική θεραπεία για κάθε περίπτωση κακής ανάπτυξης ή διάρροιας.
• Η συχνή χρήση της ίδιας δραστικής ουσίας χωρίς έλεγχο ευνοεί την ανθεκτικότητα των παρασίτων.
• Η σωστή εκτίμηση του βάρους και ο έλεγχος του εξοπλισμού χορήγησης είναι κρίσιμα για να αποφεύγεται η υποδοσολογία.
• Η κύηση απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή: ακολουθούνται οι ειδικές προειδοποιήσεις του επίσημου φύλλου οδηγιών και η συμβουλή κτηνιάτρου.
• Οι χρόνοι αναμονής αφορούν το συγκεκριμένο προϊόν και πρέπει να καταγράφονται για κάθε ζώο ή ομάδα.

Βασικές προφυλάξεις

Πριν από τη χρήση ανακινείται η συσκευασία και ελέγχεται ο δοσομετρικός εξοπλισμός. Η δόση και η διάρκεια δεν δίνονται εδώ, επειδή εξαρτώνται από το παράσιτο-στόχο και τις εγκεκριμένες οδηγίες του συγκεκριμένου σκευάσματος. Ακολουθείτε την ετικέτα, το επίσημο φύλλο οδηγιών και την κτηνιατρική συνταγή.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε ζώα αναπαραγωγής και κατά την κύηση. Μην μεταφέρετε οδηγίες από άλλη περιεκτικότητα ή άλλο προϊόν αλβενδαζόλης: οι ενδείξεις, οι περιορισμοί και οι χρόνοι αναμονής μπορεί να διαφέρουν.

⚠ Προσοχή

Μην επαναλαμβάνετε εμπειρικά αποπαρασιτώσεις και μην αλλάζετε μόνοι σας δόση ή συχνότητα. Αν η θεραπεία φαίνεται να μην αποδίδει, χρειάζεται κτηνιατρικός έλεγχος για σωστή διάγνωση, τρόπο χορήγησης και πιθανή ανθεκτικότητα.

Χρόνοι αναμονής για το ALBENDAZOLE/PROVET 2,5%

Παραγόμενο τρόφιμο	Πρόβατα
Κρέας και εδώδιμοι ιστοί	7 ημέρες
Γάλα	4 ημέρες

Οι παραπάνω χρόνοι προέρχονται από την τρέχουσα επίσημη καταχώριση του συγκεκριμένου ελληνικού προϊόντος. Ελέγχετε πάντοτε τη δική σας συσκευασία, καθώς δεν επιτρέπεται να μεταφέρονται χρόνοι αναμονής μεταξύ διαφορετικών προϊόντων ή περιεκτικοτήτων.

✔ Checklist πριν από τη χρήση

• ☐ Έχει επιβεβαιωθεί ποιο παράσιτο χρειάζεται αντιμετώπιση;
• ☐ Ελέγχθηκαν η ακριβής ονομασία, η περιεκτικότητα και η ημερομηνία λήξης;
• ☐ Έγινε ρεαλιστική εκτίμηση ή ζύγιση του βάρους;
• ☐ Ελέγχθηκε και βαθμονομήθηκε η συσκευή χορήγησης;
• ☐ Εξετάστηκαν κύηση, γαλακτοπαραγωγή και προηγούμενες θεραπείες;
• ☐ Καταγράφηκαν η ημερομηνία χορήγησης και οι χρόνοι αναμονής;

Επίσημες πηγές

• Ενωσιακή Βάση Δεδομένων Κτηνιατρικών Φαρμάκων — ALBENDAZOLE/PROVET 2,5%
• Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων (ΕΟΦ)

Κτηνιατρική αποποίηση: Το άρθρο παρέχει γενική ενημέρωση και δεν υποκαθιστά την εξέταση, τη διάγνωση ή τη συνταγή κτηνιάτρου. Η χρήση κτηνιατρικού φαρμάκου γίνεται μόνο σύμφωνα με την ισχύουσα επίσημη πληροφορία και τις οδηγίες του υπεύθυνου κτηνιάτρου.

Τελευταία αναθεώρηση: 30/7/2026

Read more »

FLATULEX

FLATULEX 17 + 1,67 mg/ml, ενέσιμο διάλυμα βιταμίνης Ε και σεληνίου.

🩺 Με μια ματιά

Δραστικές ουσίες	Οξική τοκοφερόλη 17 mg/ml και σεληνίτης νατρίου 1,67 mg/ml
Κατηγορία	Βιταμίνη Ε και σελήνιο
Μορφή	Ενέσιμο διάλυμα
Χορήγηση	Ενδομυϊκά, με κτηνιατρική συνταγή
Είδη ζώων	Πρόβατα, αίγες, βοοειδή, άλογα και χοίροι
Κατάσταση στην Ελλάδα	Ενεργή άδεια και διαθέσιμο

Η βιταμίνη Ε και το σελήνιο συμμετέχουν στην αντιοξειδωτική προστασία των κυττάρων και στη φυσιολογική λειτουργία των μυών. Όταν υπάρχει πραγματική ανεπάρκεια, οι συνέπειες μπορεί να είναι σοβαρές, ιδιαίτερα στα νεαρά ζώα. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε αδύναμο αρνί χρειάζεται αυτομάτως μία ένεση σεληνίου.

Πότε χρησιμοποιείται γενικά

Το FLATULEX προορίζεται για πρόληψη ή αντιμετώπιση καταστάσεων που συνδέονται με έλλειψη βιταμίνης Ε και σεληνίου, όταν η διάγνωση ή ο τεκμηριωμένος κίνδυνος στην εκτροφή το δικαιολογούν. Στα αρνιά, τέτοια έλλειψη μπορεί να σχετίζεται με μυϊκή δυστροφία («λευκή μυϊκή νόσο»), αδυναμία και δυσκολία στην κίνηση.

Παρόμοια συμπτώματα όμως προκαλούνται και από υποθερμία, ανεπαρκές πρωτόγαλα, λοίμωξη, τραυματισμό ή άλλες διατροφικές ανισορροπίες. Η κτηνιατρική εκτίμηση προηγείται της χορήγησης.

💡 Τι πρέπει να γνωρίζει ο προβατοτρόφος

• Το σελήνιο είναι απαραίτητο ιχνοστοιχείο, αλλά η απόσταση μεταξύ επαρκούς και υπερβολικής ποσότητας είναι μικρή.
• Δεν συνδυάζουμε αυθαίρετα ενέσιμο προϊόν με bolus, premix ή άλλες πηγές σεληνίου.
• Η σύσταση του εδάφους και των ζωοτροφών διαφέρει ανά περιοχή· το πρόγραμμα συμπληρωμάτων πρέπει να βασίζεται στο σιτηρέσιο και στο ιστορικό της μονάδας.
• Το FLATULEX και το FLATULEX FORTE έχουν διαφορετική περιεκτικότητα σε βιταμίνη Ε· οι οδηγίες τους δεν ανταλλάσσονται.
• Η ακριβής δόση δεν δημοσιεύεται εδώ και ακολουθείται μόνο η κτηνιατρική συνταγή και η ετικέτα.

Βασικές προφυλάξεις

Πριν από τη χρήση καταγράφονται όλες οι άλλες πηγές βιταμίνης Ε και σεληνίου που λαμβάνει το κοπάδι. Η χορήγηση γίνεται ενδομυϊκά από κατάλληλα εκπαιδευμένο άτομο και σύμφωνα με τις οδηγίες του κτηνιάτρου.

⚠ Προσοχή στο σελήνιο

Η υπερδοσολογία σεληνίου μπορεί να προκαλέσει σοβαρή δηλητηρίαση. Μην επαναλαμβάνετε τη χορήγηση και μην συνδυάζετε προϊόντα χωρίς συνολικό υπολογισμό της πρόσληψης από κτηνίατρο ή ειδικό διατροφής.

Χρόνοι αναμονής για τα πρόβατα

Παραγόμενο τρόφιμο	Χρόνος
Κρέας και εδώδιμοι ιστοί	28 ημέρες
Γάλα	0 ημέρες

Οι χρόνοι αφορούν το ελληνικό FLATULEX 17 + 1,67 mg/ml. Ελέγχετε ότι η συσκευασία δεν είναι FLATULEX FORTE ή άλλο προϊόν.

✔ Checklist

• ☐ Επιβεβαιώθηκε έλλειψη ή τεκμηριωμένος κίνδυνος.
• ☐ Καταγράφηκαν όλες οι άλλες πηγές σεληνίου.
• ☐ Ελέγχθηκαν ακριβής ονομασία, περιεκτικότητα, παρτίδα και λήξη.
• ☐ Η χορήγηση γίνεται βάσει κτηνιατρικής συνταγής.
• ☐ Καταγράφηκαν ζώα, ημερομηνία και χρόνοι αναμονής.

Επίσημες πηγές

• Ενωσιακή Βάση Δεδομένων — FLATULEX (Ελλάδα)
• Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων (ΕΟΦ)

Κτηνιατρική αποποίηση: Το άρθρο είναι γενική ενημέρωση και δεν υποκαθιστά διάγνωση, ανάλυση σιτηρεσίου ή κτηνιατρική συνταγή.

Τελευταία αναθεώρηση: 30/7/2026

Read more »

Sebacil

Η έντονη φαγούρα, το τρίψιμο πάνω σε φράχτες και τοίχους, οι αλλοιώσεις στο δέρμα και η υποβάθμιση του μαλλιού είναι σημάδια που δεν πρέπει να περνούν απαρατήρητα. Τα εξωπαράσιτα μπορούν να επηρεάσουν την ευζωία, την ανάπτυξη και την παραγωγικότητα των προβάτων, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις εξαπλώνονται γρήγορα μέσα στο κοπάδι.

Το Sebacil είναι ένα γνωστό εξωπαρασιτοκτόνο για δερματική χρήση. Παραμένει διαθέσιμο στην Ελλάδα, αλλά η σωστή χρήση του απαιτεί πρώτα αναγνώριση του προβλήματος. Η φαγούρα από μόνη της δεν αρκεί για να αποδείξει ψώρα, φθείρες ή κρότωνες, ούτε σημαίνει ότι κάθε ζώο χρειάζεται την ίδια αντιμετώπιση.

📦 Sebacil EC 50% 250 ml — φωτογραφία προϊόντος: e-ktinotrofia.gr

Τι είναι το Sebacil

Το Sebacil 500 mg/ml είναι δερματικό διάλυμα με δραστική ουσία το phoxim, μία οργανοφωσφορική ένωση που δρα κατά ευαίσθητων εξωπαρασίτων. Η ελληνική έγκριση αφορά πρόβατα και σκύλους· για την Πύλη Προβατοτροφίας το ενδιαφέρον βρίσκεται στη χρήση του στα πρόβατα.

Δεν χορηγείται με ένεση και δεν είναι έτοιμο για αυθαίρετη εφαρμογή πάνω στο ζώο. Χρησιμοποιείται εξωτερικά, μετά την προετοιμασία που προβλέπει το φύλλο οδηγιών, με τον τρόπο που θα υποδείξει ο κτηνίατρος.

Πότε μπορεί να χρησιμοποιηθεί

Το προϊόν προορίζεται για την αντιμετώπιση ευαίσθητων εξωπαρασίτων, όπως ακάρεα που σχετίζονται με μορφές ψώρας, φθείρες, κρότωνες, προβατοψείρες και ορισμένα δίπτερα έντομα. Ο ακριβής στόχος πρέπει να αναγνωρίζεται πριν από την εφαρμογή, επειδή διαφορετικά δερματικά προβλήματα μπορεί να μοιάζουν μεταξύ τους.

Η αντιμετώπιση ενός προσβεβλημένου κοπαδιού δεν εξαρτάται μόνο από το προϊόν. Σημασία έχουν η εξέταση όλων των ζώων, η διαχείριση των επαφών, ο καθαρισμός του περιβάλλοντος και η αποφυγή επαναμόλυνσης από ζώα που έμειναν εκτός του σχεδίου.

💡 Τι πρέπει να γνωρίζει ο προβατοτρόφος

Μην αντιμετωπίζετε κάθε κνησμό ως ψώρα. Μυκητιάσεις, βακτηριακές λοιμώξεις, τραυματισμοί και άλλες δερματοπάθειες μπορούν να δώσουν παρόμοια εικόνα.

Το πρόβλημα αφορά συχνά ολόκληρο το κοπάδι. Η θεραπεία μόνο των ζώων με εμφανείς αλλοιώσεις μπορεί να αφήσει φορείς που θα προκαλέσουν νέα έξαρση.

Η κάλυψη της επιφάνειας έχει πρακτική σημασία. Επειδή πρόκειται για προϊόν εξωτερικής χρήσης, η ορθή προετοιμασία και εφαρμογή σύμφωνα με το φύλλο οδηγιών είναι κρίσιμες.

Η ασφάλεια του χειριστή είναι μέρος της εφαρμογής. Το phoxim είναι οργανοφωσφορική ουσία και απαιτεί προσεκτικό χειρισμό, προστατευτικό εξοπλισμό και αποφυγή επαφής με δέρμα και μάτια.

Δεν χρησιμοποιείται σε γαλακτοπαραγωγά ζώα. Αν το γάλα προορίζεται για ανθρώπινη κατανάλωση, το προϊόν δεν επιτρέπεται.

Η σωστή διάγνωση προστατεύει και το κοπάδι

Πριν αποφασιστεί η εφαρμογή, ο κτηνίατρος χρειάζεται να αξιολογήσει το είδος των αλλοιώσεων, την έκτασή τους και το ιστορικό του κοπαδιού. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί δερματικό ξέσμα ή άλλη εξέταση για να επιβεβαιωθεί το παράσιτο.

Αυτό αποτρέπει άσκοπες εφαρμογές, περιορίζει την έκθεση ανθρώπων και ζώων σε φάρμακα και βοηθά να οργανωθεί σωστά η αντιμετώπιση των ζώων που ήρθαν σε επαφή.

⚠ Πριν χρησιμοποιηθεί

• Χρησιμοποιείται μόνο εξωτερικά και σύμφωνα με την αραίωση και τη μέθοδο εφαρμογής του ισχύοντος φύλλου οδηγιών.
• Δεν εφαρμόζεται σε πρόβατα που παράγουν γάλα για ανθρώπινη κατανάλωση.
• Ο χειριστής πρέπει να αποφεύγει την εισπνοή και την επαφή με δέρμα, μάτια και ρούχα και να χρησιμοποιεί τον προβλεπόμενο ατομικό προστατευτικό εξοπλισμό.
• Δεν τρώμε, δεν πίνουμε και δεν καπνίζουμε κατά την προετοιμασία ή εφαρμογή.
• Το διάλυμα και τα υπολείμματα δεν πρέπει να καταλήγουν σε επιφανειακά νερά ή αποχετεύσεις.
• Η ταυτόχρονη χρήση άλλων οργανοφωσφορικών ή ουσιών με παρόμοια δράση αξιολογείται αποκλειστικά από τον κτηνίατρο.

📊 Χρόνος αναμονής

Παραγωγή	Τι ισχύει
Κρέας και εδώδιμοι ιστοί προβάτων	46 ημέρες
Γάλα για ανθρώπινη κατανάλωση	Η χρήση δεν επιτρέπεται

Ο χρόνος αναμονής αποτελεί συνοπτική ενημέρωση. Πριν από κάθε εφαρμογή ελέγχεται το ισχύον φύλλο οδηγιών της συγκεκριμένης συσκευασίας.

✔ Πρακτικός έλεγχος πριν και μετά

• ☐ Επιβεβαιώθηκε από κτηνίατρο το είδος του εξωπαρασίτου.
• ☐ Καταγράφηκαν τα προσβεβλημένα ζώα και οι στενές επαφές τους.
• ☐ Ελέγχθηκαν παρτίδα, λήξη και ακεραιότητα της συσκευασίας.
• ☐ Διαβάστηκαν οι οδηγίες προετοιμασίας και εφαρμογής.
• ☐ Υπάρχει ο κατάλληλος ατομικός προστατευτικός εξοπλισμός.
• ☐ Σχεδιάστηκε η διαχείριση χώρου και εξοπλισμού για την αποφυγή επαναμόλυνσης.
• ☐ Καταγράφηκαν η εφαρμογή και η λήξη του χρόνου αναμονής.
• ☐ Θα γίνει επανέλεγχος της ανταπόκρισης του κοπαδιού.

🩺 Συνοπτική ταυτότητα

Δραστική ουσία	Phoxim 500 mg/ml
Κατηγορία	Εξωπαρασιτοκτόνο — οργανοφωσφορική ένωση
Μορφή	Δερματικό διάλυμα
Είδη στην ελληνική έγκριση	Πρόβατα και σκύλοι
Χορήγηση	Δερματική χρήση
Κατάσταση στην Ελλάδα	Εγκεκριμένο και διαθέσιμο — Elanco Animal Health GmbH

Πηγές και επίσημη τεκμηρίωση

• Union Product Database — SEBACIL 500 mg/ml
• Ελληνικό φύλλο οδηγιών χρήσης Sebacil
• Γαληνός Vet — καταχώριση Sebacil

Τελευταίος έλεγχος πηγών: Αύγουστος 2026. Οι κανονιστικές πληροφορίες χρησιμοποιούνται για τη διασφάλιση της ακρίβειας και δεν υποκαθιστούν την εξέταση, τη διάγνωση ή τη συνταγή κτηνιάτρου.

Read more »

Ανάλυση ζωοτροφών: τι σημαίνουν DM, CP, NDF, ADF και ενέργεια

Η ανάλυση ζωοτροφών είναι ο μόνος αξιόπιστος τρόπος για να γνωρίζουμε τι πραγματικά περιέχει μια ζωοτροφή. Η εμφάνιση, η μυρωδιά ή ακόμη και η ονομασία της δεν αρκούν για να εκτιμηθεί με ακρίβεια η θρεπτική της αξία.

Δύο φορτία μηδικής, σανού, ενσιρώματος ή ακόμη και του ίδιου δημητριακού μπορεί να έχουν σημαντικές διαφορές σε ξηρά ουσία, πρωτεΐνη, ίνες και ενεργειακή αξία. Για αυτό, όταν θέλουμε να καταρτίσουμε σωστά ένα σιτηρέσιο, δεν αρκεί να γνωρίζουμε μόνο «τι ζωοτροφή είναι»· πρέπει να γνωρίζουμε και τι περιέχει.

Βασικός κανόνας:
Δεν συγκρίνουμε σωστά δύο ζωοτροφές μόνο από την τιμή τους ανά κιλό ή ανά τόνο. Πρώτα πρέπει να ξέρουμε την ξηρά ουσία και τη θρεπτική τους σύσταση.

Γιατί χρειάζεται ανάλυση ζωοτροφών;

Η εργαστηριακή ανάλυση μάς βοηθά να εκτιμήσουμε:

• πόση πραγματική ξηρά ουσία περιέχει η τροφή,
• πόση ακατέργαστη πρωτεΐνη παρέχει,
• πόσες και τι είδους ίνες περιέχει,
• πόσο εύπεπτη είναι,
• πόση ενέργεια μπορεί να δώσει,
• και αν χρειάζεται να συνδυαστεί με άλλες ζωοτροφές για να δημιουργηθεί ισορροπημένο σιτηρέσιο.

Η ανάλυση δεν μας λέει από μόνη της αν μια ζωοτροφή είναι «καλή» ή «κακή». Μας δίνει τα στοιχεία που χρειάζονται για να κρίνουμε αν είναι κατάλληλη για τα συγκεκριμένα ζώα και το συγκεκριμένο παραγωγικό στάδιο.

Πριν από όλα: as-fed και dry matter basis

Ένα από τα συχνότερα λάθη στην ανάγνωση μιας ανάλυσης είναι η σύγκριση τιμών που δίνονται σε διαφορετική βάση.

Τα αποτελέσματα μπορεί να εμφανίζονται:

• ως έχει / as-fed, δηλαδή όπως πραγματικά προσφέρεται η τροφή μαζί με το νερό της,
• ή σε βάση ξηράς ουσίας / dry matter basis, δηλαδή αφού αφαιρεθεί μαθηματικά το νερό.

Παράδειγμα:

Μια ζωοτροφή έχει:
DM = 90%
CP = 16% στη βάση ξηράς ουσίας

Σε 1 kg πραγματικής τροφής υπάρχουν:
1 × 0,90 × 0,16 = 0,144 kg πρωτεΐνης

Δηλαδή περίπου 144 g ακατέργαστης πρωτεΐνης ανά kg τροφής όπως χορηγείται.

Για σωστή σύγκριση διαφορετικών ζωοτροφών, οι θρεπτικές τιμές πρέπει συνήθως να εξετάζονται στην ίδια βάση, κατά προτίμηση στη βάση ξηράς ουσίας.

DM – Ξηρά ουσία

Το DM (Dry Matter) δείχνει ποιο ποσοστό της ζωοτροφής παραμένει όταν αφαιρεθεί το νερό.

Για παράδειγμα:

• τροφή με 90% DM περιέχει περίπου 10% νερό,
• τροφή με 35% DM περιέχει περίπου 65% νερό.

Η DM είναι κρίσιμη επειδή μας επιτρέπει να γνωρίζουμε πόση πραγματική τροφή και πόσο νερό αγοράζουμε ή χορηγούμε.

Παράδειγμα:

100 kg ζωοτροφής με 90% DM = 90 kg ξηράς ουσίας
100 kg ζωοτροφής με 35% DM = 35 kg ξηράς ουσίας

Άρα δύο τροφές που κοστίζουν το ίδιο ανά τόνο μπορεί να έχουν τελείως διαφορετικό πραγματικό κόστος ανά κιλό ξηράς ουσίας.

CP – Ακατέργαστη πρωτεΐνη

Το CP (Crude Protein) είναι ο πιο συνηθισμένος δείκτης που χρησιμοποιείται για την εκτίμηση της συνολικής πρωτεΐνης μιας ζωοτροφής.

Η τιμή προκύπτει από την περιεκτικότητα της τροφής σε άζωτο και χρησιμοποιείται ως γενικός δείκτης της πρωτεϊνικής της συγκέντρωσης.

Υψηλότερη CP σημαίνει γενικά ότι η ζωοτροφή περιέχει περισσότερη πρωτεΐνη, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι είναι πάντοτε καλύτερη ή ότι περισσότερη πρωτεΐνη θα δώσει αυτόματα μεγαλύτερη παραγωγή.

Πόση ακατέργαστη πρωτεΐνη έχουν οι συνηθισμένες ζωοτροφές;

Η περιεκτικότητα μιας ζωοτροφής σε ακατέργαστη πρωτεΐνη δεν είναι σταθερή. Ακόμη και ζωοτροφές με την ίδια ονομασία μπορεί να παρουσιάζουν σημαντικές διαφορές ανάλογα με την ποικιλία, το στάδιο συγκομιδής, την επεξεργασία και την παρτίδα.

Ο παρακάτω πίνακας δείχνει ενδεικτικά εύρη που έχουν καταγραφεί σε αναλύσεις ζωοτροφών. Όλες οι τιμές CP εκφράζονται ως ποσοστό της ξηράς ουσίας (% DM).

Ζωοτροφή	CP από	CP έως	Μέση τιμή
Σογιάλευρο τύπου 48	43,8%	58,4%	52,6%
Μηδική – σανός	11,3%	25,3%	18,2%
Μηδική – ενσίρωμα	13,6%	24,7%	19,1%
Πίτυρα σίτου	14,1%	20,5%	17,3%
Σιτάρι	8,9%	19,2%	12,6%
Κριθάρι	8,5%	16,1%	11,8%
Καλαμπόκι	7,2%	12,4%	9,4%

Πώς διαβάζουμε τον πίνακα:

Οι τιμές «από–έως» δείχνουν πόσο μπορεί να διαφέρει η πραγματική σύσταση μιας ζωοτροφής. Δεν αποτελούν όρια ποιότητας ούτε σημαίνουν ότι κάθε παρτίδα θα βρίσκεται σε όλο αυτό το εύρος.

Για την κατάρτιση σιτηρεσίου χρησιμοποιούμε, όπου είναι δυνατόν, την πραγματική εργαστηριακή ανάλυση της συγκεκριμένης παρτίδας.

Πηγή ενδεικτικών τιμών: Feedipedia – διεθνής βάση δεδομένων ζωοτροφών. Οι τιμές αφορούν ακατέργαστη πρωτεΐνη επί της ξηράς ουσίας.

Προσοχή:
Η υψηλή πρωτεΐνη δεν είναι στόχος από μόνη της. Το σιτηρέσιο πρέπει να καλύπτει τις ανάγκες του ζώου χωρίς μεγάλη ανεπάρκεια αλλά και χωρίς αδικαιολόγητη υπερτροφοδότηση.

Ένα αρνί σε έντονη ανάπτυξη, μια προβατίνα υψηλής γαλακτοπαραγωγής και ένα ζώο συντήρησης έχουν διαφορετικές ανάγκες. Η ίδια ζωοτροφή επομένως μπορεί να είναι επαρκής για το ένα ζώο και ανεπαρκής για το άλλο.

NDF – Ουδέτερες απορρυπαντικές ίνες

Το NDF (Neutral Detergent Fiber) εκφράζει μεγάλο μέρος των δομικών συστατικών του φυτικού κυτταρικού τοιχώματος.

Περιλαμβάνει κυρίως:

• κυτταρίνη,
• ημικυτταρίνη,
• λιγνίνη.

Η NDF είναι ιδιαίτερα σημαντική στις χονδροειδείς ζωοτροφές επειδή σχετίζεται με τον όγκο της τροφής και με την πιθανή πρόσληψη από το ζώο.

Όσο αυξάνει πολύ η NDF, η τροφή συνήθως γίνεται περισσότερο ινώδης, παραμένει περισσότερο χρόνο στη μεγάλη κοιλία και μπορεί να περιοριστεί η συνολική κατανάλωση ξηράς ουσίας.

Τι σημαίνει πρακτικά υψηλή NDF;

Συνήθως σημαίνει:

• περισσότερο «γέμισμα» της μεγάλης κοιλίας,
• βραδύτερη διέλευση της τροφής,
• πιθανή μείωση της εθελοντικής πρόσληψης,
• χαμηλότερη ενεργειακή πυκνότητα.

Αυτό δεν σημαίνει ότι η NDF πρέπει να είναι όσο το δυνατόν χαμηλότερη. Τα πρόβατα χρειάζονται επαρκείς αποτελεσματικές ίνες για φυσιολογικό μηρυκασμό και σωστή λειτουργία της μεγάλης κοιλίας.

ADF – Όξινες απορρυπαντικές ίνες

Το ADF (Acid Detergent Fiber – Όξινες Απορρυπαντικές Ίνες) είναι το ινώδες κλάσμα που παραμένει μετά την επεξεργασία της ζωοτροφής με όξινο απορρυπαντικό διάλυμα. Περιλαμβάνει κυρίως κυτταρίνη και λιγνίνη και χρησιμοποιείται ως δείκτης του περισσότερο δύσπεπτου τμήματος μιας φυτικής ζωοτροφής.

Γενικά, όσο αυξάνει η ADF, τόσο μειώνεται η πεπτικότητα της ζωοτροφής.

NDF και ADF: ποια είναι η διαφορά;

Ένας πρακτικός τρόπος να τα θυμόμαστε:

NDF → σχετίζεται περισσότερο με το πόση ινώδη μάζα έχει η τροφή και πόσο μπορεί να περιορίσει την πρόσληψη.

ADF → σχετίζεται περισσότερο με το δύσπεπτο ινώδες τμήμα και την πεπτικότητα.

Η σχέση δεν είναι απόλυτη για κάθε ζωοτροφή, αλλά αποτελεί χρήσιμο πρακτικό τρόπο ερμηνείας μιας ανάλυσης.

Χαμηλές ίνες σημαίνει πάντα καλύτερη ζωοτροφή;

Όχι.

Ένα σιτηρέσιο πολύ χαμηλό σε αποτελεσματικές ίνες και πολύ υψηλό σε εύκολα ζυμώσιμο άμυλο μπορεί να προκαλέσει:

• πτώση του pH της μεγάλης κοιλίας,
• μείωση μηρυκασμού,
• διαταραχές πρόσληψης,
• οξέωση,
• και πτώση της παραγωγικής απόδοσης.

Ο στόχος επομένως δεν είναι «όσο λιγότερες ίνες τόσο καλύτερα», αλλά η σωστή ισορροπία ανάμεσα σε ίνες, ενέργεια και πρόσληψη.

Ash – Τέφρα

Η τέφρα (Ash) είναι το ανόργανο υπόλειμμα που παραμένει μετά την πλήρη καύση της οργανικής ύλης μιας ζωοτροφής.

Η τιμή αυτή δείχνει τη συνολική ποσότητα ανόργανων συστατικών, αλλά δεν μας λέει πόσο από αυτά είναι:

• ασβέστιο,
• φώσφορος,
• μαγνήσιο,
• νάτριο,
• ή άλλα ανόργανα στοιχεία.

Για αυτά απαιτείται ξεχωριστή ανάλυση μετάλλων.

Ασυνήθιστα υψηλή τέφρα σε σανό ή άλλη χονδροειδή ζωοτροφή μπορεί επίσης να σχετίζεται με επιμόλυνση από χώμα κατά τη συγκομιδή.

Ενέργεια: GE, DE, ME και NE

Η λέξη «ενέργεια» σε μια ανάλυση μπορεί να εμφανίζεται με διαφορετικούς όρους.

GE – Gross Energy

Η συνολική χημική ενέργεια που περιέχει η τροφή.

DE – Digestible Energy

Η ενέργεια που απομένει όταν από τη συνολική ενέργεια αφαιρεθούν οι απώλειες μέσω των κοπράνων.

ME – Metabolizable Energy

Η μεταβολίσιμη ενέργεια είναι η ενέργεια που παραμένει μετά την αφαίρεση επιπλέον απωλειών, κυρίως μέσω ούρων και αερίων.

Στη διατροφή των προβάτων αποτελεί έναν από τους πιο χρήσιμους πρακτικούς δείκτες ενεργειακής αξίας.

Συχνά εκφράζεται ως:

MJ ME / kg ξηράς ουσίας

NE – Net Energy

Η καθαρή ενέργεια είναι το μέρος της ενέργειας που τελικά μπορεί να χρησιμοποιηθεί από το ζώο για συντήρηση, ανάπτυξη και παραγωγή.

Τι είναι το TDN;

Το TDN (Total Digestible Nutrients), δηλαδή Συνολικά Εύπεπτα Θρεπτικά Συστατικά, είναι ένας παλαιότερος αλλά ακόμη χρησιμοποιούμενος δείκτης της συνολικής ενεργειακής αξίας μιας ζωοτροφής.

Το TDN βασίζεται στην ποσότητα των θρεπτικών συστατικών της τροφής που μπορούν να πεφθούν από το ζώο. Στον κλασικό υπολογισμό λαμβάνονται υπόψη η εύπεπτη ακατέργαστη πρωτεΐνη, οι εύπεπτες ίνες, οι εύπεπτοι υδατάνθρακες και το εύπεπτο λίπος.

Απλοποιημένα:

TDN = εύπεπτη πρωτεΐνη
+ εύπεπτες ίνες
+ εύπεπτοι υδατάνθρακες
+ 2,25 × εύπεπτο λίπος

Το λίπος πολλαπλασιάζεται με 2,25, επειδή αποδίδει περίπου 2,25 φορές περισσότερη ενέργεια ανά μονάδα βάρους σε σχέση με τους υδατάνθρακες και τις πρωτεΐνες.

Στην πράξη, το TDN μιας ζωοτροφής συχνά δεν προσδιορίζεται άμεσα αλλά εκτιμάται από εξισώσεις που χρησιμοποιούν άλλα στοιχεία της ανάλυσης. Σε ορισμένες χονδροειδείς ζωοτροφές, για παράδειγμα, μπορεί να χρησιμοποιείται και η ADF για την εκτίμησή του. Η σύνδεση αυτών των τιμών με συγκεκριμένες πρώτες ύλες γίνεται μέσα από τον οδηγό βασικών ζωοτροφών, όπου οι χονδροειδείς τροφές διατηρούν τη διακριτή λειτουργία τους.

Όσο υψηλότερο είναι το TDN, τόσο μεγαλύτερη είναι γενικά η διαθέσιμη ενεργειακή αξία της ζωοτροφής. Ωστόσο, το TDN δεν αρκεί από μόνο του για την κατάρτιση ενός σιτηρεσίου, καθώς πρέπει να συνεκτιμώνται η πρόσληψη ξηράς ουσίας, η πρωτεΐνη, οι ίνες, τα ανόργανα στοιχεία και οι ανάγκες των συγκεκριμένων ζώων.

Το TDN συναντάται ιδιαίτερα σε αμερικανικούς πίνακες και αναλύσεις. Δεν πρέπει να συγχέεται απευθείας με τη μεταβολίσιμη ενέργεια (ME), επειδή πρόκειται για διαφορετικό τρόπο έκφρασης της ενεργειακής αξίας.

Συγκριτικός πίνακας βασικών δεικτών

Δείκτης	Τι δείχνει	Όταν αυξάνεται συνήθως	Τι προσέχουμε
DM	πραγματική ξηρή ύλη	μειώνεται το ποσοστό νερού	σύγκριση as-fed και DM
CP	ακατέργαστη πρωτεΐνη	αυξάνει η πρωτεϊνική συγκέντρωση	περισσότερη δεν σημαίνει πάντα καλύτερα
NDF	συνολικό ινώδες κυτταρικό τοίχωμα	μπορεί να μειώνεται η πρόσληψη	γέμισμα μεγάλης κοιλίας
ADF	δυσκολότερα εύπεπτο ινώδες κλάσμα	συνήθως μειώνεται η πεπτικότητα	ποιότητα χονδροειδών ζωοτροφών
Ash	συνολικά ανόργανα συστατικά	αυξάνεται το ανόργανο κλάσμα	πιθανή επιμόλυνση ή ανάγκη ανάλυσης μετάλλων
ME	μεταβολίσιμη ενέργεια	αυξάνει η ενεργειακή πυκνότητα	μονάδα και βάση ξηράς ουσίας

Παράδειγμα: πώς διαβάζουμε μια ανάλυση μηδικής

Ας υποθέσουμε ότι ένα εργαστήριο δίνει για ένα δείγμα μηδικής:

DM	89%
CP	18% DM
NDF	42% DM
ADF	31% DM
ME	9,3 MJ/kg DM

Αυτό μπορούμε να το διαβάσουμε ως εξής:

• η τροφή είναι αρκετά ξηρή,
• έχει σχετικά υψηλή πρωτεϊνική συγκέντρωση,
• περιέχει σημαντική ποσότητα ινών,
• και έχει συγκεκριμένη ενεργειακή πυκνότητα που πρέπει να αξιολογηθεί μαζί με τις ανάγκες των ζώων και τις υπόλοιπες ζωοτροφές του σιτηρεσίου.

Σημαντικό:
Το παραπάνω είναι εκπαιδευτικό παράδειγμα και όχι «ιδανική ανάλυση μηδικής». Η αξιολόγηση μιας ζωοτροφής πρέπει πάντα να γίνεται σε σχέση με το είδος της τροφής και τις ανάγκες των ζώων.

Πώς μετατρέπουμε τιμές από DM σε as-fed;

Η βασική σχέση είναι:

Θρεπτικό συστατικό as-fed = DM × τιμή του συστατικού στη βάση DM

Παράδειγμα:

DM = 85%
CP = 16% στη βάση DM

0,85 × 0,16 = 0,136

Άρα η τροφή έχει περίπου 13,6% CP όπως χορηγείται.

Το σωστό δείγμα είναι εξίσου σημαντικό με το εργαστήριο

Ακόμη και η καλύτερη εργαστηριακή μέθοδος δεν μπορεί να διορθώσει ένα μη αντιπροσωπευτικό δείγμα.

Κρατήστε αυτό:
Αν το δείγμα δεν αντιπροσωπεύει πραγματικά τη ζωοτροφή που τρώνε τα ζώα, τότε και το αποτέλεσμα της ανάλυσης δεν αντιπροσωπεύει σωστά τη ζωοτροφή.

Δειγματοληψία σανού

Δεν παίρνουμε μια χούφτα από ένα μόνο δέμα.

Χρειάζονται υποδείγματα από αρκετά διαφορετικά δέματα της ίδιας παρτίδας, τα οποία αναμειγνύονται ώστε να δημιουργηθεί αντιπροσωπευτικό τελικό δείγμα.

Δειγματοληψία ενσιρώματος

Το δείγμα πρέπει να αντιπροσωπεύει το υλικό που πραγματικά καταναλώνουν τα ζώα και να λαμβάνεται με τρόπο που περιορίζει αλλοιώσεις πριν φτάσει στο εργαστήριο.

Δειγματοληψία μίγματος

Λαμβάνονται μικρά υποδείγματα από διαφορετικά σημεία της παρτίδας και αναμειγνύονται πριν επιλεγεί η ποσότητα που θα σταλεί για ανάλυση.

NIRS και wet chemistry

Τα εργαστήρια μπορούν να χρησιμοποιούν διαφορετικές τεχνικές ανάλυσης.

Wet chemistry

Περιλαμβάνει κλασικές χημικές εργαστηριακές μεθόδους για τον άμεσο προσδιορισμό συστατικών.

NIRS

Το NIRS (Near Infrared Reflectance Spectroscopy) χρησιμοποιεί την απορρόφηση υπέρυθρης ακτινοβολίας και κατάλληλες βαθμονομήσεις για την ταχεία εκτίμηση πολλών χαρακτηριστικών μιας ζωοτροφής.

Το σημαντικό για τον παραγωγό είναι να χρησιμοποιεί αξιόπιστο εργαστήριο και να γνωρίζει:

• σε ποια βάση δίνονται τα αποτελέσματα,
• ποιες μονάδες χρησιμοποιούνται,
• και ποια μέθοδος χρησιμοποιήθηκε όπου αυτό έχει σημασία.

Μπορούμε να πούμε αν μια ζωοτροφή είναι καλή μόνο από έναν αριθμό;

Όχι.

Για παράδειγμα, χαμηλή NDF μπορεί να φαίνεται θετική επειδή επιτρέπει υψηλότερη ενεργειακή πυκνότητα, αλλά αν το συνολικό σιτηρέσιο δεν παρέχει αρκετές αποτελεσματικές ίνες, μπορεί να αυξηθεί ο κίνδυνος διαταραχών της μεγάλης κοιλίας.

Αντίστοιχα, πολύ υψηλή CP δεν αποτελεί πλεονέκτημα αν τα ζώα δεν χρειάζονται αυτή την επιπλέον πρωτεΐνη.

Πότε πρέπει να επαναλαμβάνεται η ανάλυση;

Νέα ανάλυση έχει ιδιαίτερη αξία όταν:

• αλλάζει παρτίδα ζωοτροφής,
• αλλάζει χωράφι ή κοπή μηδικής/σανού,
• παράγεται νέο ενσίρωμα,
• υπάρχει εμφανής αλλαγή στην ποιότητα,
• αλλάζει σημαντικά η υγρασία,
• ή η απόδοση των ζώων δεν συμφωνεί με αυτό που αναμένεται από το σιτηρέσιο.

Συχνά λάθη στην ερμηνεία μιας ανάλυσης

• σύγκριση τιμών as-fed με τιμές DM,
• εκτίμηση της ποιότητας μόνο από την CP,
• θεώρηση ότι χαμηλότερη NDF είναι πάντα καλύτερη,
• σύγκριση ME και TDN σαν να είναι ο ίδιος δείκτης,
• χρήση μιας παλιάς ανάλυσης για διαφορετική παρτίδα,
• αποστολή μη αντιπροσωπευτικού δείγματος,
• κατάρτιση σιτηρεσίου χωρίς να ληφθεί υπόψη το παραγωγικό στάδιο του ζώου.

Πώς χρησιμοποιούμε την ανάλυση στο σιτηρέσιο;

Η ανάλυση αποκτά πραγματική αξία όταν χρησιμοποιηθεί για να συνδυαστούν σωστά οι διαθέσιμες ζωοτροφές.

Για παράδειγμα:

• η DM χρησιμοποιείται για να υπολογίσουμε την πραγματική πρόσληψη ξηράς ουσίας,
• η CP για να εκτιμήσουμε την πρωτεϊνική παροχή,
• η NDF και η ADF για να αξιολογήσουμε την ποιότητα και την ινώδη δομή,
• η ME για να εκτιμήσουμε την ενεργειακή παροχή.

Τα αποτελέσματα αυτά μπορούν στη συνέχεια να χρησιμοποιηθούν στον υπολογισμό και τον έλεγχο ενός σιτηρεσίου. Στις γαλακτοπαραγωγές προβατίνες, τα αποτελέσματα τροφοδοτούν την εξισορρόπηση του σιτηρεσίου γαλακτοπαραγωγής.

Συχνές ερωτήσεις

Ποιο είναι πιο σημαντικό, NDF ή ADF;

Και τα δύο είναι χρήσιμα αλλά απαντούν σε διαφορετικές ερωτήσεις. Η NDF σχετίζεται περισσότερο με τη συνολική ινώδη μάζα και την πιθανή πρόσληψη, ενώ η ADF σχετίζεται περισσότερο με το δύσπεπτο τμήμα και την πεπτικότητα.

Υψηλή CP σημαίνει καλή ζωοτροφή;

Όχι απαραίτητα. Η υψηλή CP είναι χρήσιμη μόνο όταν εντάσσεται σωστά σε ένα ισορροπημένο σιτηρέσιο και καλύπτει πραγματική ανάγκη των ζώων.

Μπορώ να συγκρίνω δύο αναλύσεις από διαφορετικά εργαστήρια;

Ναι, αλλά πρέπει πρώτα να ελέγξετε ότι οι τιμές δίνονται στην ίδια βάση, στις ίδιες μονάδες και αφορούν τους ίδιους δείκτες.

Χρειάζεται ανάλυση για κάθε ζωοτροφή;

Όσο μεγαλύτερη είναι η οικονομική και διατροφική σημασία μιας ζωοτροφής στο σιτηρέσιο, τόσο μεγαλύτερη είναι και η αξία της πραγματικής ανάλυσής της. Ιδιαίτερα οι χονδροειδείς ζωοτροφές και τα ενσιρώματα μπορεί να παρουσιάζουν σημαντική μεταβλητότητα από παρτίδα σε παρτίδα.

Συμπέρασμα

Η σωστή ανάλυση ζωοτροφών μετατρέπει μια γενική εκτίμηση σε πραγματικά δεδομένα.

Οι δείκτες DM, CP, NDF, ADF και ME δεν είναι απλώς εργαστηριακές συντομογραφίες. Μας βοηθούν να καταλάβουμε:

• πόση πραγματική τροφή παρέχουμε,
• πόση πρωτεΐνη υπάρχει,
• πόσο ινώδης και εύπεπτη είναι η ζωοτροφή,
• πόση ενέργεια μπορεί να προσφέρει,
• και πώς πρέπει να συνδυαστεί με τις υπόλοιπες ζωοτροφές.

Κρατήστε αυτό:

Δεν καταρτίζουμε ακριβές σιτηρέσιο από την ονομασία μιας ζωοτροφής.

Χρειαζόμαστε αντιπροσωπευτικό δείγμα, αξιόπιστη ανάλυση και σωστή ερμηνεία των αποτελεσμάτων.

Σημείωση: Τα αριθμητικά παραδείγματα του άρθρου χρησιμοποιούνται για εκπαιδευτικούς σκοπούς. Η αξιολόγηση μιας πραγματικής ανάλυσης πρέπει να λαμβάνει υπόψη το είδος της ζωοτροφής, το βάρος και το παραγωγικό στάδιο των ζώων, την πραγματική πρόσληψη και τη συνολική σύνθεση του σιτηρεσίου.

```

Read more »